* ik wens u allen een gelukkig nieuw  jaar (tekst en tekening: Wouter Schuiling)

In Oostenrijk onstond deze week ophef rond een serie billboards met als thema 'Europa', die in het kader van het 250-jarig jubileum van de staat door een aantal gerenommeerde kunstenaars werd gemaakt. Een paar van de affiches zijn volgens sommigen zo aanstootgevend dat ze vandaag door de overheid, die het project zelf financierde, weer werden verwijderd:

"De meeste opschudding veroorzaken de plaatjes die de Spaanse kunstenaar Carlos Aires met behulp van acteurs met maskers heeft gemaakt van de Amerikaanse president Bush, de Britse koningin Elizabeth en de Franse president Chirac. Het trio lijkt elkaar, kennelijk op het dakterras van een Zuid-Europees zomerhuis, in standjes sensueel helemaal te hebben gevonden. Voorts stoort veel voorbijgangers in Wenen een afbeelding van een liggende vrouw. Zij is er in geslaagd een wel erg minuscuul onderbroekje in de kleuren van de Europese vlag aan te trekken. Het is het enige wat ze aan heeft." (ANP)

> 'Porno Plakate' brengen Oostenrijk in beroering - over de serie affiches rond het thema Europa in het kader van kunstproject 25 Peaces, waaraan ook onze eigen Marc Bijl deelnam.

De jaarlijkse kunstkerstboom van de Tate Gallery in Londen werd deze keer bedacht door schilder Gary Hume, die hem vol hing met zwarte vogels:

"Hume has chosen a traditional Nordmania spruce tree decorated with a flock of hand-painted, stencil-cut blackbirds made from steel plate that perch proudly on the branches.
The blackbird remains a resident of Britain during the winter season and can be found all over the country - from suburban backyards, to city centres and farmlands. It has strong associations with Christmas through the popular carol Twelve Days of Christmas. The line 'four calling birds,' refers to blackbirds and may derive from the more traditional wording, 'four colly birds', since 'colly' means black and refers to the soot of coal. "

> Mob oftewel de boom van Gary Hume, en een overzicht van zijn voorgangers.

"Op de kop af negentien seconden duurt de val van Bas Jan Ader. Hoe vaak je de 16 mm-film ook hebt gezien, hij blijft geniaal. Terwijl de ingredi뮴en zo simpel zijn. Een druilerig stadsbeeld, zwart-wit, een kruising van grachten. Opeens slaat een eenzame fietser de hoek om en zeilt de gracht in. Zodra zijn voorwiel loskomt van de klinkers valt hij niet, zoals je zou verwachten, verticaal als een baksteen. Hij kapseist, alsof hij aan zijn haren naar beneden wordt getrokken, zweeft een fractie van een seconde met fiets en al horizontaal boven het water voordat hij valt." (de Volkskrant, 21-12-05)

> De Volkskrant over Fall II van Bas Jan Ader in Indrukwekkende 'poging tot vliegen' naar aanleiding van, wederom, de tentoonstelling The Gravity in Art.

Begin december zag ik in museum Boijmans van Beuningen een opvallende tentoonstelling van de Duitse kunstenaar Thomas Rentmeister. Eigenlijk wist en weet ik niet goed wat er van te vinden - maar het beeld van Rentmeisters gladde minimal pop in de wat muffe zalen van het Boijmans blijft in ieder geval hangen:

"De presentatie is wat achteraf, maar het effect is er niet minder door. Juist niet. Achteloos liggen de sculpturen van Thomas Rentmeister in de stille zalen van de oudbouw van het Museum Boijmans Van Beuningen. In het lawaaierige circuit van expositiezalen in de rest van het gebouw, zou het werk helemaal niet tot zijn recht komen. Vreemd eigenlijk, omdat de beelden van Rentmeister kolossaal en eendimensionaal genoeg zijn om de chaos te kunnen pareren."

> Het werk van Thomas Rentmeister in Boijmans van Beuningen, tot en met 15 januari, en de Volkskrant met het artikel Maatschappijkritiek van chocopasta.

Maanden geleden scheurde ik ze tijdens een treinreis uit de Rails en bewaarde ze met vouwen en al zorgvuldig - de sprookjesachtige onderwaterbeelden van Maura Biava, en haar op de een of andere manier vertederende uitleg daarbij:

"Deze foto is vorig jaar in de Rode Zee genomen, in Egypte. Hij is onderdeel van een serie. Vaak gaan we met dezelfde mensen op reis: Snorre How, een Noorse duiker, Elspeth Diederix, die zelf ook onderwaterfoto's maakt, en ik. Elspeth en ik helpen elkaar. De camera staat op een statief op de bodem, ik stel hem in, vervolgens gaat zij erachter en trek ik mijn duikpak uit en - in dit geval - mijn jurk aan, die ik speciaal voor deze gelegenheid heb gemaakt. Het moeilijkst bij deze vorm van onderwaterfotografie is voorwerpen op hun plaats te houden. Dat geldt ook voor mijn eigen lichaam. Ik werk met nylondraad, boeien en gewichten. Ongeveer om de minuut geeft Snorre me lucht."

> Ademnood - tijdschrift Rails over de serie Doride van kunstenares Maura Biava.

"Clothed in pink panties and a grey tank top, Taylor-Wood's long blonde hair hangs beneath her, occluding her face. Her various poses lengthen and retract as if performing some sort of ritualistic movement. In one photograph her legs and arms dangle in the air, while in the next they have recoiled, curling into a fetal position. Having been hung from the ceiling by a bondage expert, Taylor-Wood then photographed herself and digitally removed the ropes from the image. (...) The images are pristine, portraying her as a sort of floating deity, rather than a mere mortal, uncomfortably hanging from the ceiling." (fnewsmagazine)

> Gezien en favoriet - de fotoserie Self Portrait Suspended van Sam Taylor-Wood in The Gravity in Art in De Appel in Amsterdam.

Was Jörg Immendorff afgelopen zondag nog te zien op televisie, de actualiteit daarvan ontging mij - als tegenwoordig niet meer zo scherpe artwatcher - volledig. Vanaf morgen blijkt zijn nieuwste werk te zien in De Hallen in Haarlem en dat belooft wat, volgens het persbericht:

"Het zijn allegorische visioenen van de maatschappelijke werkelijkheid, situatieschetsen van de problemen die de huidige tijd beheersen. Hij wil in zijn werk bestaande normen en waarden ter discussie stellen en kritisch doorlichten. Immendorff tilt zwaar aan de maatschappelijke verantwoordelijkheid van de kunstenaar. Het is immers zijn overtuiging dat in deze getroebleerde wereld alleen de kunst nog een waarborg kan zijn voor de geestelijke ontwikkeling, die moet leiden tot een menswaardiger samenleving."

> Sherwood Forest - recente schilderijen van Jörg Immendorff in De Hallen in Haarlem, van 17 december tot en met 26 februari, samen met de minstens zo interessante Jonathan Meese en videokunstenaar Julika Rudelius.

"Abramovic put on a little history lesson, reprising in her own way six of the greatest Body Art hits of the 1960s and 70s. (...) The series had something of the feeling of a memorial, a commemoration of an art movement whose best days are long past. So much, after all, has happened since to 'the body'." (Artnet)

> Marina als Joseph in de Beuys' performance How to Explain Pictures to a Dead Hare, onlangs door Abramovic heropgevoerd in museum Guggenheim New York.

> Gezien en favoriet - JCJ Vanderheyden in de Final Exhibition at Bowie Van Valen

Eigenlijk wat wantrouwend tegenover het genre 'belevingskunst' - want te vaak een te gemakkelijke manier om een onwillig publiek over de kunststreep te trekken - vond ik de installatie Notion Motion van Olafur Eliasson in Boijmans van Beuningen onverwacht een in al zijn rust en eenvoud overweldigende ervaring.
In tegenstelling tot de monumentale zon die de kunstenaar eerder dit jaar in Tate Modern in Londen liet zien is Notion Motion geen spectaculair werk, de installatie in het Rotterdamse Boijmans is er een die langzaam onder de huid kruipt. Met minimale middelen roept tovenaar Eliasson een maximaal effect op - water, licht en beweging vormen als basale onderdelen van de natuur samen een meditatieve omgeving waarin ik uren had kunnen doorbrengen.

> Gaat dat zien - de bijzondere installatie Notion Motion van Olafur Eliasson in museum Boijmans van Beuningen, tot en met 8 januari, en de recensie Fysieke betrokkenheid zet je aan het denken.

Gisteravond op televisie een prachtige en leerzame documentaire over meesterschilder en enfant terrible Jörg Immendorff. Sinds een aantal jaar zit de Duitse kunstenaar vanwege een spierziekte in een rolstoel en kan zelfs geen sigaret meer aansteken, maar met behulp van wat assistenten gaat het werk gewoon door en zijn ongezouten meningen blijven zoals ze horen te zijn:

"In de kunst beslist het volk niet. Kunst kent geen democratie. Democratie in de kunst is fascisme. Dan kan ik een collectie voorspellen. Als ik een volksreferendum houd over wat er in musea moet komen, wat komt er dan te hangen? Afval."

> Voor wie het niet zag - een documentaire (Realplayer, doorscrollen naar 40:15 minuten) van Vpro's R.A.M Magazine over de Duitse kunstenaar Jörg Immendorff.

"De vierde in de serie zwervende tentoonstellingen van De Salon vindt plaats in de huiskamer van Ingrid Duindam en Huub Laurens, Burgemeester Meineszlaan 81a, Rotterdam. Naast de gebruikelijke expositie van werk dat redelijk van formaat en prijs is, is er deze keer ook een speciaal voor De Salon gemaakte muurschildering te zien. Het resultaat is zoals gebruikelijk een weekend lang te zien."

> Eigen link eerst - De Salon #4 of Hinke Schreuders, Toine Horvers, Helena van der Kraan, Herman Lamers, Peter Redert, Eveline Visser en een muurschildering van Anuli Croon in een Rotterdamse huiskamer, van 9 tot en met 11 december.